काठमाडौं : नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) मा सूचीकृत ९१ जलविद्युत् कम्पनीको आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को चौथो त्रैमासिक वित्तीय विवरणका आधारमा गरिएको समग्र वित्तीय र्‍याङ्किङमा साहस ऊर्जा लिमिटेड (SAHAS) पहिलो स्थानमा परेको छ।

बलियो नाफा, उच्च प्रतिशेयर आम्दानी, स्वस्थ जगेडा कोष र आकर्षक स्वपुँजी प्रतिफलका कारण साहसले अन्य जलविद्युत् कम्पनीलाई पछि पार्दै पहिलो स्थान हासिल गरेको हो।

पूँजी संरचना, जगेडा तथा सञ्चित कोष, कुल स्वपुँजी, तरलता, विद्युत् बिक्री आम्दानी, खुद नाफा, प्रतिशेयर आम्दानी (EPS), प्रतिशेयर नेटवर्थ (BPS) तथा स्वपुँजीमा प्रतिफल (ROE) लगायतका प्रमुख वित्तीय सूचकका आधारमा तयार गरिएको र्‍याङ्किङमा बुटवल पावर कम्पनी (BPCL) दोस्रो र पिपल्स पावर (PPL) तेस्रो स्थानमा छन्।

त्यसैगरी ग्रीनलाइफ हाइड्रोपावर (GLH) चौथो, माण्डू हाइड्रोपावर (MANDU) पाँचौँ र माउन्टेन इनर्जी नेपाल (MEN) छैटौँ स्थानमा परेका छन्।

साहसको प्रभावशाली प्रदर्शन

र्‍याङ्किङमा पहिलो बनेको साहस ऊर्जाले चौथो त्रैमाससम्म २ अर्ब ८४ करोड ४५ लाख रुपैयाँभन्दा बढी विद्युत् बिक्री आम्दानी गरेको छ। कम्पनीको खुद नाफा १ अर्ब ३५ करोड ९१ लाख रुपैयाँभन्दा बढी रहेको छ।

साहसको प्रतिशेयर आम्दानी २९ रुपैयाँ ७२ पैसा, प्रतिशेयर नेटवर्थ १८० रुपैयाँ ५८ पैसा र स्वपुँजीमा प्रतिफल १६.४६ प्रतिशत रहेको छ।

कम्पनीको खुद नाफा अघिल्लो वर्षको तुलनामा ५०.५६ प्रतिशतले बढेको देखिन्छ। आम्दानी, नाफा तथा प्रतिशेयर आम्दानीमा देखिएको यही सन्तुलित प्रदर्शनले साहसलाई समग्र वित्तीय र्‍याङ्किङको पहिलो स्थानमा पुर्‍याएको देखिन्छ।

बुटवल पावरको बलियो नेटवर्थ

वित्तीय र्‍याङ्किङमा दोस्रो स्थानमा रहेको बुटवल पावर कम्पनीको मुख्य बल भनेको यसको स्वपुँजी तथा नेटवर्थ हो।

कम्पनीको प्रतिशेयर नेटवर्थ २१० रुपैयाँ ८७ पैसा पुगेको छ भने खुद नाफा ३३ करोड ५४ लाख रुपैयाँभन्दा बढी रहेको छ। कम्पनीको प्रतिशेयर आम्दानी ९ रुपैयाँ ८४ पैसा र स्वपुँजीमा प्रतिफल ४.६७ प्रतिशत रहेको छ।

कम्पनीको विद्युत् बिक्री आम्दानीमा सामान्य गिरावट देखिए पनि खुद नाफा अघिल्लो वर्षको तुलनामा ४८.३३ प्रतिशतले बढेको छ।

तेस्रोदेखि छैटौँसम्म कडा प्रतिस्पर्धा

समग्र र्‍याङ्किङमा पिपल्स पावर तेस्रो स्थानमा परेको छ। कम्पनीको प्रतिशेयर आम्दानी २२ रुपैयाँ २९ पैसा र प्रतिशेयर नेटवर्थ १३२ रुपैयाँ ५९ पैसा रहेको छ।

चौथो स्थानमा रहेको ग्रीनलाइफ हाइड्रोपावरको खुद नाफा वृद्धिदर उल्लेख्य देखिएको छ। कम्पनीको प्रतिशेयर आम्दानी २ रुपैयाँ ३३ पैसा र प्रतिशेयर नेटवर्थ ११२ रुपैयाँ ५ पैसा रहेको छ।

माण्डू हाइड्रोपावर पाँचौँ स्थानमा छ। कम्पनीको प्रतिशेयर आम्दानी २३ रुपैयाँ ३६ पैसा, प्रतिशेयर नेटवर्थ १६२ रुपैयाँ ८८ पैसा तथा स्वपुँजीमा प्रतिफल १४.३४ प्रतिशत रहेको छ।

त्यसैगरी माउन्टेन इनर्जी नेपाल छैटौँ स्थानमा परेको छ। कम्पनीको प्रतिशेयर आम्दानी २५ रुपैयाँ ५२ पैसा र स्वपुँजीमा प्रतिफल १६.९३ प्रतिशत रहेको छ।

शीर्ष १० मा को–को ?

९१ जलविद्युत् कम्पनीको समग्र वित्तीय र्‍याङ्किङमा शीर्ष १० कम्पनी यसप्रकार छन् :

र्‍याङ्किङले देखायो वित्तीय क्षमताको फरक तस्वीर

जलविद्युत् कम्पनीको मूल्याङ्कन गर्दा उत्पादन क्षमता वा चुक्ता पुँजी मात्र पर्याप्त नहुने यो र्‍याङ्किङले देखाएको छ। ठूलो चुक्ता पुँजी भएको कम्पनीभन्दा तुलनात्मक रूपमा कम पुँजी भएको कम्पनी पनि नाफा, जगेडा कोष, प्रतिशेयर आम्दानी र स्वपुँजीमा प्रतिफलका आधारमा माथिल्लो स्थानमा पर्न सक्छ।

साहस ऊर्जा पहिलो स्थानमा पुग्नुको मुख्य आधार पनि एउटा मात्र वित्तीय सूचक नभई आम्दानी, नाफा, EPS, नेटवर्थ र ROE मा देखिएको तुलनात्मक सन्तुलन हो।

९१ कम्पनीको यो वित्तीय र्‍याङ्किङले नेपालको जलविद्युत् क्षेत्रमा कम्पनीहरूको संख्या बढ्दै गए पनि उनीहरूको वित्तीय क्षमता र नाफा कमाउने सामर्थ्यमा ठूलो अन्तर रहेको संकेत गरेको छ।

र्‍याङ्किङमा साहस ऊर्जा पहिलो र बुटवल पावर दोस्रो स्थानमा देखिए पनि कुन कम्पनीको सबैभन्दा धेरै आम्दानी छ, कसले सबैभन्दा धेरै नाफा कमायो, EPS मा को अगाडि छ र कुन कम्पनी वित्तीय रूपमा सबैभन्दा कमजोर छ भन्ने विषय भने छुट्टाछुट्टै विश्लेषणबाट अझ स्पष्ट हुनेछ।